XYZ Contagion

Στιγμές και όψεις της ελληνικής (και όχι μόνο) δημόσιας πραγματικότητας από ένα ιστολόγιο που αγαπάει την έρευνα

African-Greeks. Απόγονοι σκλάβων στην Ελλάδα. Η μειονότητα της μειονότητας!

Posted by Βασιλική Μετατρούλου στο 2011/02/01

Νέγροι έποικοι στην απογραφή της Θεσσαλονίκης. Εικόνα και λεζάντα από ένα άρθρο του Ευάγγελου Χεκίμογλου για την απογραφή της Θεσσαλονίκης το 1913.

Νέγροι έποικοι στην απογραφή της Θεσσαλονίκης. Εικόνα και λεζάντα από ένα άρθρο του Ευάγγελου Χεκίμογλου για την απογραφή της Θεσσαλονίκης το 1913.

 

Απόγονοι μαύρων (νέγρων) σκλάβων στην Ελλάδα. African-Greeks, θα λέγαμε, μαύροι, όχι απλά μελαμψοί,
…αλλά νέγροι.

Παντελώς άγνωστοι. Η μειονότητα της μειονότητας!

Πόσοι, άραγε, γνωρίζουν την ύπαρξή τους; Ζουν απομονωμένοι σε χωριά της Θράκης παίζοντας «το ρόλο που οι άλλοι τους έδωσαν». Πρόκειται, κυριολεκτικά, για τη μειονότητα της μειονότητας! Είναι οι έλληνες νέγροι, που σήμερα δεν ξεπερνούν τους διακόσιους και στην πολυφυλετική Θράκη κατείχαν την τελευταία θέση στην αυστηρή «οθωμανική ιεραρχία: Τούρκοι, Πομάκοι, Γύφτοι και τελευταίοι οι (Ελληνες) Νέγροι».
Ελάχιστοι στην υπόλοιπη Ελλάδα γνωρίζουν ότι υπάρχουν έλληνες πολίτες με νέγρικα χαρακτηριστικά. Κανένας δεν έχει ασχοληθεί μαζί τους, ούτε καν σε επιστημονική βάση, πλην ελαχίστων που μετριούνται στα δάχτυλα του ενός χεριού.
Η παρουσία τους στη χώρα μας ξεκινάει την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Τότε εμφανίστηκαν για πρώτη φορά, ως δούλοι των μπέηδων που τους έφερναν από την Αφρική. Μετά τη λήξη της τουρκοκρατίας, αρκετοί απ’ αυτούς παρέμειναν στα χωριά της Ξάνθης. Η τοπική κοινωνία τους αντιμετώπιζε ρατσιστικά, ως απόβλητους του κόσμου. Οι γάμοι με λευκούς και λευκές ήταν μέχρι πριν από μερικά χρόνια ενδεχόμενο σχεδόν αδιανόητο.
Σήμερα, οι λίγες οικογένειες νέγρων που έχουν απομείνει στην Ελλάδα ζουν στα χωριά Εύλαλο, Αβατο, Δέκαρχο και Παλιό Εράσμιο. Οι ίδιοι γνωρίζουν ελάχιστα πράγματα για την καταγωγή τους και ασφαλώς δεν τους είναι ιδιαιτέρως ευχάριστο να θυμούνται ότι είναι απόγονοι σκλάβων. Πολλοί απ’ αυτούς αρέσκονται να λένε ότι η καταγωγή τους είναι αραβική, αλλά η κρατούσα επιστημονική άποψη είναι ότι έλκουν την καταγωγή τους από την Αφρική, κυρίως από το Σουδάν και την Αιθιοπία. Θεωρείται πολύ πιθανό ότι τους έφερε ο αιγύπτιος στρατηγός Φουάτ στην Καβάλα και από ‘κει διατέθηκαν εν συνεχεία στα τσιφλίκια των μπέηδων της Ξάνθης.
Κάποιοι απ’ αυτούς θυμούνται διηγήσεις των παππούδων τους και υποστηρίζουν ότι οι πρόγονοί τους ήθελαν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους, αλλά οι Τούρκοι δεν τους άφηναν. Κάθε χρόνο τους έλεγαν ότι θα τους αφήσουν μόλις τελειώσει ο θερισμός. Οταν τελείωνε, εκείνοι ξεκινούσαν ανά ομάδες, αλλά λίγα χιλιόμετρα πιο πέρα τούρκοι στρατιώτες τους σταματούσαν και κάτω από την απειλή των όπλων τους εξανάγκαζαν να επιστρέψουν. Αυτό επαναλήφθηκε τρία τέσσερα χρόνια, μέχρι που απελπίστηκαν και ξέγραψαν την επιστροφή.
Το 1923, μετά την αποχώρηση των Τούρκων, οι νέγροι που δεν συμπεριλήφθηκαν στις ανταλλαγές έγιναν επίσημα έλληνες πολίτες. Στο θρήσκευμα παρέμειναν μουσουλμάνοι, όπως φαίνεται και από τα ονόματα τους, που προέρχονται από τον ευρύτερο μεσανατολικό χώρο. Το 1923 έπαψαν να είναι σκλάβοι και απέκτησαν για πρώτη φορά κλήρο. Η ελληνική κυβέρνηση μοίρασε τα τσιφλίκια των Τούρκων κυρίως σε έλληνες πρόσφυγες, χωρίς να εξαιρέσει τους ντόπιους νέγρους. Εκτοτε, όμως, κανείς δεν τους λαμβάνει υπόψη και ζουν απομονωμένοι. Αντιμετωπίζουν την περιφρόνηση όλων, συμπεριλαμβανομένων των υπόλοιπων μουσουλμάνων.
Ο πρώτος επιστήμονας που ασχολήθηκε μαζί τους ήταν ο ανθρωπολόγος πρίγκιπας Πέτρος της Δανίας και της Ελλάδας, το 1953. Ηταν ένας από τους ελάχιστους επιστήμονες που έβγαλαν οι βασιλικές οικογένειες της Ευρώπης. Εκείνη την εποχή πραγματοποιούσε μια ανθρωπολογική μελέτη στη Βόρειο Ελλάδα, και ειδικά στη Θράκη. Εκεί ανακάλυψε έκπληκτος τους νέγρους και ενδιαφέρθηκε αμέσως γι’ αυτούς. Μάλιστα τους κινηματογράφισε και η ταινία αυτή πιθανόν να υπάρχει μέχρι σήμερα, ξεχασμένη ίσως σε κάποιο αρχείο στη Δανία (ο Πέτρος ενδιαφερόταν και για την έδρα της Ανθρωπολογίας στην Ιατρική Σχολή της Αθήνας, αλλά η Φρειδερίκη και ο Παύλος, που έβλεπαν ως απειλή την εγκατάσταση ενός μορφωμένου συγγενή τους στην Ελλάδα, δεν τον άφησαν). Εκτοτε, μονάχα ένας επιστήμονας έχει ασχοληθεί με τους νέγρους της Θράκης.
Τα επαγγέλματα που ασκούν σήμερα είναι κυρίως αγροτικά, οικοδομικά ή διάφορα εποχιακά. Κανένας τους δεν έχει σπουδάσει και μέχρι σήμερα, σχεδόν όλοι, μόλις τελειώνουν το δημοτικό εγκαταλείπουν το σχολείο.
Μεικτοί γάμοι έγιναν για πρώτη φορά το 1945, σε περιορισμένη όμως έκταση, και αφορούσαν κυρίως κάποιους νέγρους που παντρεύτηκαν γυναίκες από τους Κιρτζαλήδες. Οι Κιρτζαλήδες είναι ντόπιοι από τη Ροδόπη, που παλιά τους κυνηγούσαν και οι Βούλγαροι και οι Τούρκοι. Εξαιτίας των διώξεων, πολυάριθμες ομάδες Κιρτζαλήδων κατέβηκαν προς τα παράλια της Θράκης. Κυνηγημένοι όπως ήταν και χωρίς γη, κάποιοι απ’ αυτούς «έδωσαν» τις κόρες τους κι έτσι έγιναν ορισμένες επιγαμίες με νέγρους.
Τα έθιμα των νέγρων της Θράκης είναι όμοια με τα έθιμα των άλλων λαών της περιοχής, αφού οι ίδιοι δεν έχουν διατηρήσει τα δικά τους – ούτε καν την παραδοσιακή τους μουσική, την οποία σήμερα έχουν αντικαταστήσει με «νεολαϊκά» τσιφτετέλια.

Πηγές:

Βασιλική Σιούτη – Ελληνες νέγροι Η καλύβα του μπάρμπα-Μεχμέτ, Περιοδικό «ΕΨΙΛΟΝ» της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας, Κυριακή 02 Ιουνίου 1996.
Λάμπης Παπαδόπουλος, φωτογραφικό υλικό.
Και ένα ντοκιμαντέρ στην κρατική τηλεόραση της δεκαετίας του 1990 (του οποίου δεν θυμόμαστε τους συντελεστές).

 


 

Δείτε επίσης:

# «Ανθρωποι πεθαίνουν. Πρέπει να δράσουμε»
https://xyzcontagion.wordpress.com/2015/10/20/body-of-a-young-girl-secured-in-a-bright-orange-life-jacket/

# ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΤΙΣ ΗΠΑ 1929-30
Ελληνες κι Αμερικάνοι ή κλέφτες κι αστυνόμοι
http://www.iospress.gr/ios1999/ios19991128a.htm

Ενα αδιάσειστο ντοκουμέντο επιβεβαιώνει αυτό που δεν ήθελαν να πιστέψουν οι κατ’ επάγγελμα αλβανοφάγοι της ελληνικής δημόσιας ζωής: ότι οι συμπατριώτες μας κατείχαν τα σκήπτρα της εγκληματικότητας μεταξύ όλων των Ευρωπαίων μεταναστών στις ΗΠΑ του μεσοπολέμου. Το ίδιο ντοκουμέντο μάς διδάσκει πολλά για τον τρόπο στιγματισμού πληθυσμιακών ομάδων μέσω ‘στατιστικών ευρημάτων’.

# Οι Έλληνες σπέρνουν τον τρόμο στη Νέα Υόρκη
http://www.iospress.gr/mikro1998/mikro19980321.htm

# Συγκριτικός πίνακας με την εγκληματικότητα των ξένων μεταναστών στη Νέα Υόρκη του 1929.
http://www.iospress.gr/mikro1998/mikro19980411.htm

Από τον πίνακα αυτόν συνάγεται ότι οι Έλληνες υπερτερούσαν συγκριτικά έναντι όλων των Ευρωπαίων μεταναστών στο βαθμό εγκληματικότητας

# Εγκληματικότητα των Ελλήνων μεταναστών στη μεσοπολεμική Νέα Υόρκη
http://www.iospress.gr/mikro1998/mikro19980328.htm

# Η λαθρομετανάστευσις εις τον λιμένα Πειραιώς
https://sarantakos.wordpress.com/2009/06/18/lathromet/

«Το ρεύμα της μεταναστεύσεως όχι μόνον εις την Ελλάδα, αλλά και εις ολόκληρον την Ευρώπην είναι ακατάσχετον προς την Αμερικήν. Ούτε ο μεταναστευτικός νόμος, ούτε αι αυστηραί ποιναί αι οποίαι επιβάλλονται εις τους λαθρομετανάστας είναι αρκεταί δια να ανακόψουν το ρεύμα τούτο».

# Έρευνα: Οι Έλληνες ως μετανάστες…
http://gmt07.blogspot.gr/2012/07/blog-post.html

# Βρωμοέλληνες | Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα
http://www.rwf.gr/288/

Advertisements

9 Σχόλια to “African-Greeks. Απόγονοι σκλάβων στην Ελλάδα. Η μειονότητα της μειονότητας!”

  1. ismini said

    Πάρα πολύ ενδιαφέρον το άρθρο . Κρίμα που έχει δοθεί τόση μικρή δημισιότητα !

  2. Αναδημοσίευση (χωρίς να ερωτηθούμε/αναφερθούμε σαν πηγή) στα:

    http://loutrakinow.blogspot.com/2011/02/african-greeks.html

    και

    http://xartinotofegaraki.blogspot.com/2011/03/blog-post_10.html

  3. ismini said

    Κυρία Μετατρούλου , διέγραψα την προηγούμενη ανάρτησή μου , μετά από την σωστή καθ όλα υπόδειξή σας .
    Ανάρτησα εκ νέου με όλα τα στοιχεία σας !
    Ζητώ συγνώμη για την παράλειψή μου !

  4. Να ‘σαι καλά, Ισμήνη. Μα, δεν είχα υπονοήσει να την διαγράψεις, δεν χρειαζόταν να μπεις σε κόπο, ένα σχόλιο που να έλεγε «πηγή τάδε» έφτανε και παραέφτανε. Τέλος πάντων, εσύ ξέρεις καλύτερα.
    Σκοπός (μας) είναι να διαδίδονται αυτού του είδους οι πληροφορίες, που είναι απούσες από τα συμβατικά ΜΜΕ, σε όσο το δυνατόν περισσότερο κόσμο -έτσι δεν είναι;;;
    Να και το νέο λινκ στο μπλογκ της φίλης Ισμήνης, την οποία ευχαριστούμε για την αναδημοσίευση:
    http://xartinotofegaraki.blogspot.com/2011/03/african-greeks.html

  5. Αναδημοσίευση από

    http://agonigrammi.wordpress.com/2011/10/03/african-%e2%80%93-greeks/

  6. ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΡΩΜΥΛΙΑ- ΒΟΡΕΙΑ ΘΡΑΚΗ said

    Οι Κιρτζαλήδες εθνολογικά δεν έχουν καμμία σχέση με τους Πομάκους και τους ντόπιους Θράκες Έλληνες.Είναι αποκλειστικά Τουρκόφωνοι και οι συγγενείς τους στο Κιρτζαλί της Βουλγαρίας αυτοπροσδιορίζονται ως Τούρκοι.Οπότε αν και βρήκα πολύ ενδιαφέρον το άρθρο σας, διαφωνώ με τη φράση ότι οι Κιρτζαλήδες είναι ντόπιοι στην Ανατολική Ροδόπη.Στη Βουλγαρία οι ιστορικοί πιστεύουν ότι οι Τούρκοι Κιρτζαλήδες εγκαταστάθηκαν στην περιοχή στο τέλος του 18ου αιώνα σύμφωνα με όλες τις ιστορικές πηγές, αλλά και τις παραδόσεις των Κιρτζαλήδων.

  7. ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΡΩΜΥΛΙΑ- ΒΟΡΕΙΑ ΘΡΑΚΗ said

    Να σας συγχαρώ και πάλι για το άρθρο και να προσθέσω από προσωπική μου έρευνα λόγω Θρακικής καταγωγής, ότι σήμερα οι Μαύροι-Έλληνες πολίτες της Ξάνθης αριθμούν περί τους 1.000 και κατοικούν κυρίως στα χωριά Άβατο και Κατράμιο.Τα παιδιά πάνε στο μειονοτικό σχολείο στο Άβατο και ως Μουσουλμάνοι προσεύχονται κυρίως στο πιο σύγχρονο τζαμί στο Κατράμιο.Κλείνοντας, εθνολογικά κατάγονται από το Σουδάν, αλλά μιλάνε αποκλειστικά Τούρκικα.

  8. Για τους Νέγρους του νομού Ξάνθης, είχε πρωτογράψει η αείμνηστη Αγγελική Δαμίγου στο περιοδικό ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ στα μέσα της δεκαετίας του 1960, περίπου )μεταξύ 1964 και 1968).

  9. Nτίνα said

    Πολύ ενδιαφέρον άρθρο.
    Με απογοήτευσε κάπως που στις πηγές αναφέρεται κάποιο ντοκιμαντέρ χωρίς τίτλο αλλάόλα τα υπόλοιπα τα βρήκα ενδιαφέροντα

Γράψτε ελεύθερα, αν σκεφτήκατε κάτι :)

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: